Međunarodna unija za zaštitu prirode (IUCN) saopštila je da su usvojeni regionalni planovi za zaštitu i obnovu prirode Zapadnog Balkana do 2030. godine – Strateški plan za biodiverzitet Zapadnog Balkana do 2030. godine i Plan obnove šumskih predela Zapadnog Balkana.
Dokumenti su usvojeni tokom Trećeg ministarskog sastanka o Zelenoj agendi za Zapadni Balkan na Žabljaku, a predstavljaju zajednički okvir za očuvanje biodiverziteta, obnovu ekosistema i jačanje otpornosti regiona na klimatske promene. Istovremeno, oni predstavljaju korak u sprovođenju Zelene agende za Zapadni Balkan i usklađivanju regiona sa evropskim i globalnim ciljevima zaštite prirode.
Među ključnim ciljevima su zaštita najmanje 30 odsto kopnenih, slatkovodnih, morskih i priobalnih područja, obnova najmanje 20 odsto degradiranih ekosistema, zaustavljanje gubitka vrsta i unapređenje ekološke povezanosti širom regiona.
Strateški plan za biodiverzitet usklađuje regionalne prioritete sa globalnim Kunming-Montrealskim okvirom za biodiverzitet i Strategijom EU za biodiverzitet do 2030. godine. Plan predviđa jačanje mreže zaštićenih područja, unapređenje praćenja stanja biodiverziteta i prikupljanja podataka, kao i uključivanje zaštite prirode u politike i prakse poljoprivrede, šumarstva, energetike, upravljanja vodama i razvoja infrastrukture.
Plan obnove šumskih predela promoviše sveobuhvatan pristup obnovi prirode koji povezuje očuvanje biodiverziteta sa održivim gazdovanjem šumama, prilagođavanjem klimatskim promenama, zaštitom zemljišta i vodnih resursa i smanjenjem rizika od prirodnih nepogoda. Kako je navedeno, takav pristup treba da doprinese dugoročnoj otpornosti ekosistema i lokalnih zajednica.
Direktor Regionalne kancelarije IUCN-a za Istočnu Evropu i Centralnu Aziju Oliver Avramoski ocenio je da priroda ne poznaje granice, pa ih ne može imati ni odgovor na gubitak biodiverziteta i degradaciju ekosistema.
– Usvajanjem Strateškog plana za biodiverzitet do 2030. godine i Plana obnove šumskih predela, Zapadni Balkan pokazuje zajedničku posvećenost usklađenom delovanju u oblasti zaštite prirode. IUCN se raduje nastavku saradnje sa vladama, Savetom za regionalnu saradnju (RCC) i partnerima kako bismo ove regionalne obaveze pretočili u konkretne mere zaštite i obnove prirode na terenu – istakao je Avramoski.
Oba dokumenta predstavljaju instrumente za sprovođenje Poglavlja 5 Zelene agende za Zapadni Balkan – Zaštita prirode i biodiverziteta. Regionalna kancelarija IUCN-a za Istočnu Evropu i Centralnu Aziju koordinira ovo poglavlje i ima ulogu sekretarijata Radne grupe za biodiverzitet Zapadnog Balkana, koja okuplja institucije, stručnjake i partnere radi jačanja saradnje u oblasti zaštite prirode.
Usvajanje planova trebalo bi da doprinese snažnijoj regionalnoj saradnji u suočavanju sa gubitkom biodiverziteta, degradacijom ekosistema i posledicama klimatskih promena. Njihova primena zahtevaće dugoročnu posvećenost vlada, stručne i naučne zajednice, organizacija civilnog društva i međunarodnih partnera, kao i veća ulaganja u očuvanje, obnovu i održivo upravljanje prirodnim resursima.
Foto: Pexels