Poboljšana piramidalna kruna je takav oblik krune kod koje se na centralnoj produžnici (vođici) nalazi 5-7 osnovnih postranih grana raspoređenih na rastojanju od 30-40 cm po visini.
Vođica se orezuje na najvišu postranu granu čime se postiže da gornji deo krune bude otvoren, što utiče na bolje osvetljenje, lakšu rezidbu, zaštitu i berbu.
Prva godina – Posađene jednogodišnje sadnice se skraćuju u proleće na 100-110 cm, odnosno za oko 30 cm više od željene visine debla. Prekraćivanje vršimo iznad dobro razvijenog pupoljka iz kojeg će se razviti vodilica. Kada mladari u proleće dostignu 10-15 cm, odstranjuju se svi koji izbijaju na deblu. Mladari koji su konkurencija vodilici se odstranjuju ili pinsiraju. Tokom jula odabiraju se dva mladara na rastojanju oko 30 cm i ostave da rastu, a ostali se pinsiraju ili poviju.
Ukoliko na sadnici ima prevremenih grana u zoni iznad 80 cm, onda vršimo njihovu proredu pri čemu uklanjamo slabije razvijene i one sa lošom pozicijom i ostavljamo 3-4 grane koje će služiti kao prvi sprat ramenih grana. Prevremene grane trebalo bi prekratiti na dužinu od 40 cm na bočni pupoljak. U toku vegetacije, uklanjamo sve izbojke sa debla. Krajem maja početkom juna, kada mladari dostignu dužinu od 15-20 cm neophodno je vršiti njihovo razvođenje, odnosno povijanje. U tu svrhu se najčešće koriste čačkalice gde se jedan vrh ubode u stablo, a drugi u mladar koji blago povijamo. Zbog prirasta koji imaju mladari, ovu radnju vršimo nekoliko puta u toku vegetacije, do početka jula kada i prestaje porast mladara. U narednim ponavljanjima povijanja grana više ne koristimo čačkalice, one u tom trenutku nemaju više ulogu, već povijanje prirasta vršimo rastegljivom gumom. Poželjno je da ovaj ugao bude oko 50 do 60 stepeni.
Druga godina – Rezidba u II godini se nastavlja na formiranje uzgojnog oblika iz prve godine. Letorasti, odnosno buduće ramene grane iz prve vegetacije se prekraćuju na 40 cm dužine na bočne pupoljke, a iz njih se u toku vegetacije razvijaju prve serije sekundarnih grana. Vodilicu prekraćujemo na 60-70 centimetara iznad vršne skeletne grane. U toku jula se na ostavljenoj vođici izaberu dva mladara koja su najbolje razvijena i ne poklapaju se sa donjim mladarima već se pružaju u međuprostoru donjih grana. Razmak između ovih grana trebalo bi da bude oko 30 cm. Tu novu seriju ramenih grana takođe razvodimo i povijamo kao i prethodnu seriju ramenih grana.
Treća godina – U ovoj godini formiramo treći sprat ramenih grana, sekundarne grane na drugom spratu skeletnih grana, a tercijarne na prvom spratu sekundarnih grana. Produžnicu prekraćujemo na 50-60 cm visine. Na ovom spratu ostavljamo 2 ramene grane, uz primenu zelene konturne rezidbe kao i u prethodnoj godini. Vršimo proredu rodnih grana na prvom spratu ramenih grana, i uklanjamo sve one koje vertikalnog položaja, ili rastu ka unutrašnjosti. Ramene grane drugog sprata ne smemo jako prekratiti da ne bismo doprineli zagušivanju krune.
Četvrta godina – Rezidbom u IV godini se formira i poslednji četvrti sprat ramenih grana, sa ukupnim brojem od 9 do 10 ramenih grana. Produžnicu uklanjamo prevođenjem na slabiju bočnu granu. Primenjujemo iste principe zelene rezidbe kao i prethodnih godina, i iste principe rezidbe koje smo vršili na prethodnim serijama ramenih grana. Uklanjamo vodopije, grane koje se ukrštaju, poklapaju i zagušuju krunu čime obezbeđujemo bolju osvetljenost roda i diferenciranje pupoljaka za rod naredne godine koji se polako približava i punoj rodnosti.
Za Agro TV: master Radmila Koprivica, PSSS Beograd
Foto: PSSS Beograd, Pixabay