Uzročnik dizenterije jagnjadi je Clostridium perfringens tip B, a bolest se javlja kod jaganjaca u prvim danima života dok sisaju.
U nekim slučajevima, bolest se može javiti i kod starijih životinja, a primećeno je da se oboljenje češće zapaža u godinama sa bogatom pašom.
Bolest se takođe javlja i kod drugih mladih preživara kao i kod ždrebadi (enterotoksemija).
Oboljenje se se manifestuje akutnim zapaljenjem sluzokože tankih creva sa ulceracijama i nekrozom u nekim slučajevima. Toksini ovog uzročnika imaju neurotoksična, miotoksična i hemolitička svojstva. Pretpostavlja se da uzročnici (spore) dospevaju u digestivni trakt jaganjaca prilikom sisanja, putem zaprljanog vimena.
U nastanku infekcije učestvuju nespecifični faktori, a najvažniji faktor je prenatrpanost creva jer velike količine mleka dovode do katara sluznice i time se stvaraju povoljni uslovi za razmnožavanje uzročnika i produkciju toksina.
Novorođenčad je osetljiva na β toksin jer kolostrum ima antitripsinsko dejstvo, a β toksin je osetljiv na tripsin. Zbog toga Clostridium tip B i izaziva oboljenja novorođenčadi. Toksini u prvim danima života lako prolaze kroz sluznicu creva i izazivaju toksemiju.
Simptomi bolesti se najčešće javljaju u prva tri dana života, ređe kasnije. Javlja se proliv koji je žitkog sadržaja, na početku je svetložute boje, a kasnije postaje tamniji i gušći, ponekad sa primesama krvi. Životinja je nevesela, ne sisa, leži i na kraju ugine zbog iscrpljenosti i dehidracije. Bolest može imati veoma kratak tok od svega nekoliko časova ili može trajati nekoliko dana i tada može doći do ozdravljenja.
Kod perakutnog toka bolesti patoanatomski nalaz može biti negativan. U lakšim slučajevima zapaža se hiperemija sluznice creva ili hemoragično zapaljenje, dok se u težim slučajevima nalaze ulcerozna zapaljenja sa nekrotičnim ognjištima.
Dijagnoza bolesti se postavlja bakteriološkim pregledom crevnog sadržaja i biološkim ogledom.
Bolest se najčešće javlja u Evropi, Južnoj Africi i Srednjem istoku dok se u SAD javlja sporadično.
Suzbijanje dizenterije jagnjadi zasniva se na preventivi, jer zbog brzog toka bolesti lečenje često nema efekta. Preventiva se ogleda u poboljšanju ishrane gravidnih ovaca, vakcinaciji u prvoj polovini graviditeta, poboljšanju smeštajnih uslova u pogledu čistoće, površine i klime u ovčarniku, a jedna od najbitnijih preventiva je da jagnjad na vreme posisaju kolostrum.
Izvor: veterina.info
Foto: Pixabay